Pracowałam z grupą fantastycznych ludzi, nauczycieli, nad odkrywaniem ich schematów mentalnych w sytuacji stresu. Razem dociekaliśmy, co w ich głowach się pojawia, gdy stają przed stresującym wyzwaniem, trudnością, problemem. I jakie myśli m.in. odkryliśmy?

  • O czym znowu zapomniałam?
  • W czym utrudniam innym życie?
  • Jestem beznadziejna.
  • To moja wina.
  • To wszystko przeze mnie.
  • Ja to mam pecha.
  • Inni mają lepiej.
  • Będę zawsze nieszczęśliwa.

Myśli destrukcyjne. Imperatywy i słowa, które podcinają skrzydła, zabierają wiarę w siebie, spokój, siłę i radość życia. Wewnętrznie burzą autorytet, zewnętrznie go też osłabiają. Skoro nauczyciele „tak mają”, to co dopiero uczniowie… Przypuśćmy, że w stresie ich głowy są pełne stwierdzeń, w które oni z automatu wierzą:

  • Jestem głupi.
  • Nic nie umiem.
  • Do niczego się nie nadaję.
  • Nie poradzę sobie.
  • To mnie przerasta.
  • Znowu się ośmieszę.
  • Inni są lepsi.

Myśl –> emocja –> ciało / zachowanie

(myśli nakręcają emocje, a te manifestują się w ciele np. napięciem i bólem, to z kolei wpływa na zachowania, które są tego następstwem)

Każdy potrzebuje uznania i akceptacji. Posiadania znaczenia jako KTOŚ ISTOTNY. I zrobi wszystko, by KIMŚ zostać w oczach swoich i innych. Więc skoro wierzy, że jest kiepskim uczniem, to może nie w roli ucznia, a fajnego chłopaka czy ładnej dziewczyny będzie chcieć błyszczeć. Oznacza to, że jakąkolwiek inną strategią, ubraniem czy opakowaniem, zachowaniem czy komunikatem, nadbuduje zburzony stresem wizerunek roli podstawowej. „Po swojemu”, a jednocześnie najlepiej jak umie, podniesie z błota ego zbrukane własnymi kolczastymi myślami (często przyjętymi od kogoś, bezrefleksyjnie powtórzonymi).

Jeśli mądry dorosły nie zweryfikuje i nie powie: „To tylko myśli Bartek, Ty nie jesteś swoimi myślami, możesz je zmieniać i wybierać te, które Tobie służą… Możesz je obserwować bez utożsamiania się z nimi” a zamiast tego krytykujący dorosły wzmocni te myśli mówiąc: „No tak głąbie, ile razy mam powtarzać, żebyś się wziął za siebie, kiepsko to widzę, co z ciebie wyrośnie?!, skoro Ty się w ogóle nie uczysz i nie starasz…”

Dużo współczucia trzeba nawzajem ludzkości. Nie punktowania się, rozliczania, oceniania, wytykania błędów i słabości – a zrozumienia, cierpliwości i wyrozumiałości. Życzliwej wiedzy, że w stresie jesteśmy poniżej potencjału, nie mamy dostępu w pełni do swoich zasobów. Cierpimy… mali i duzi.

Twórzmy sobie atmosferę, która otwiera, a nie zamyka. Pozwala na kreatywność i odwagę, a nie skłania do walki, ucieczki czy zamrożenia. Szkoła to nie miejsce do przetrwania, to miejsce do wzrastania i rozkwitu.

Nauczycielu, Ty tak masz, uczeń tak ma, każdy na tej planecie tak ma – stresuje się i wtedy odcina od swoich najpiękniejszych możliwości. Bycie człowiekiem, to bycie istotą niedoskonałą i kruchą psychicznie. Potrzebującą współczucia, czyli pomocy w wyjściu z cierpienia. I z tym wsparciem podchodzi się do mechanizmu stresu inaczej, z jasnością i umiejętnością wyboru tego, co zrobię, a nie tego, w co dam się wepchnąć mentalnym konstruktom myślowym mającym nade mną chwilową władzę.

 

Uważaj na swoje myśli – stają się słowami.

Uważaj na swoje słowa – stają się czynami.

Uważaj na swoje czyny – stają się nawykami.

Uważaj na swoje nawyki – stają się charakterem.

Uważaj na swój charakter – staje się twoim losem.

Frank Cutlaw

2 komentarzy do “Nauczyciel – uczeń – człowiek

  • Ania B-K

    A ja właśnie dziś , dla przypomnienia, wywiesiłam moim koleżankom zdania motywujące uczniów:
    zamiast:
    Nie rozumiesz-Potrzebujesz dodatkowych informacji/ wskazówek
    Nie umiesz – Potrzebujesz to jeszcze poćwiczyć
    Jesteś słaby z matematyki -Matematyka to dla ciebie prawdziwe wyzwanie
    Znowu ci nie wyszło- Dowiedziałeś się co musisz jeszcze poprawić
    Zrobiłeś błąd- Ta próba Ci się nie udała

    Można? można. Tylko czy będą chciały…..

    • Dorota Wojtczak

      Czy będą chciały – nie wiem. Jeśli choć jedna, dwie – tak zainspirowane się obudza z czerwonego długopisu i wytykania błędów – TWÓJ I ICH SUKCES. Tak, „bądź zmianą, którą chcesz widzieć w świecie”. I zacznij te zmianę jak najbliżej siebie i od siebie. I nie przestawaj inspirowac innych – never! 🙂

Napisz swój komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *